Mensenrechten schendingen: in deze landen wordt ook genocide gepleegd

Je hebt het vast wel eens langs zien komen op sociale media: “als je praat over Palestina, praat dan ook over Congo”. In de Democratische Republiek Congo is de situatie dit jaar geëscaleerd en vallen elke dag meer en meer slachtoffers.

Duizenden mensen wonen in vluchtelingenkampen en ziekenhuizen kunnen het grote aantal gewonden niet meer aan. Mensen raken besmet met dodelijke ziekten zoals mazelen, cholera en ebola. Save the Children schrijft dat bijna 4,5 miljoen kinderen te maken hebben met ondervoeding. Het gaat om een van de ergste humanitaire rampen in de wereld.

Daarnaast voelt Congo de effecten van de klimaatcrisis; ze hebben te maken met droogtes en overstromingen die de situatie alleen maar erger maken. Het land is door kolonialisme en de Belgische overheersing compleet leeggeroofd. Toen het land in 1960 onafhankelijk werd, was er sprake van corruptie en een dictatuur. De bevolking bleef arm ondanks het feit dat Congo op papier een van de rijkste landen ter wereld is.

Verschillende gewapende groepen verdelen het land en vechten om de kostbare ‘conflictmineralen’ zoals coltan (dit wordt gebruikt voor telefoons en laptops). Deze groepen vallen dorpen binnen en vernietigen huizen en de bevolking. Vrouwen en meisjes worden systematisch verkracht en kinderen moeten meevechten in deze gewapende groepen.

In januari 2025 nam een van de grootste groepen, M23, de stad Goma in. Dit zorgde ervoor dat tienduizend mensen weer moesten vluchten. Het gaat om 27 miljoen mensen die op dit moment hulp nodig hebben. Dat is meer dan een kwart van de totale bevolking van het land.

In 2022 eindigde de burgeroorlog in Ethiopië maar dat betekent niet dat het weer goed gaat in het Oost-Afrikaanse land. In de Amhara-regio is sprake van een opstand en pleegt de regering oorlogsmisdaden tegen deze opstandelingen. Amhara Feno, de rebellengroep in de Amhara-regio beschuldigt de regering van een ‘genocidale oorlog’ tegen het Amhara-volk.

De rebellengroep zegt in een verklaring: “De afgelopen 27 maanden heeft het regime van de Welvaartspartij, geleid door Abiy Ahmed, een genocide gevoerd tegen het Amhara-volk in Ethiopië”. Het gaat niet alleen om martelingen en willekeurige opsluiting maar ook etnische zuivering, seksueel geweld en collectieve bestraffing. In september 2024 werden massaal duizenden mensen uit de regio Amhara opgesloten.

Tigere Chagutah, regionaal directeur van Amnesty International voor Oost- en Zuidelijk Afrika, zei daarover: “Het maandenlang opsluiten van duizenden mensen zonder aanklacht of proces is een regelrechte schande en een flagrante schending van de mensenrechten.” Onschuldige burgers worden het slachtoffer van de strijd tussen de rebellen en de overheid. In verschillende dorpen woedt een burgeroorlog en de regering pleegt droneaanvallen op hun eigen bevolking waardoor mensen hun huizen uit moeten vluchten om veilig te blijven.

Het precieze aantal slachtoffers is niet bekend en journalisten en andere onafhankelijke onderzoekers mogen het gebied niet in. De schatting is tienduizenden doden maar dat is waarschijnlijk een te lage schatting. Volgens de regering is het de schuld van de rebellen. Ze maken hierbij ook geen verschil tussen burger of rebel. Deze burgeroorlogen zijn allemaal onderdeel van een machtsstrijd tussen etnische regio’s in Ethiopië. De premier van Ethiopië wil dit systeem van autonome etnische regio’s ontmantelen.

Dit zorgt voor weerstand in de verschillende regio’s en resulteerde in 2020 in een burgeroorlog in de regio Tigray. De ziekenhuizen kunnen de gewonden van de huidige burgeroorlogen niet opvangen. Er zijn geen medische voorraden en ziekenhuizen en ambulances worden zelf ook aangevallen.