*** MIS HET NIET *** MIS het niet

Bad Bunny's optreden was een groot politiek statement tegen fascisme

De Latino-cultuur vieren terwijl het machtigste land in Amerika probeert om Latino's te dehumaniseren, is het grootste politieke statement dat Bad Bunny's optreden kon maken

Afbeelding: Screenshot Super Bowl Half-time Show
Achtergrond: Freepik

Dit is een opiniestuk over de Super Bowl Halftime Show van Bad Bunny, voornamelijk gebaseerd op de eigen mening van de schrijver.

Afgelopen nacht was het zover: de Halftime Show van de Super Bowl waar al maanden over gepraat wordt. De Puerto Ricaanse Bad Bunny was de headliner van deze show en iedereen had het constant over wat hij wel of niet ging doen, hoe de show eruit zou zien en hoe het Witte Huis erop zou reageren.

Van tevoren had Bad Bunny al bekend gemaakt dat de hele show in het Spaans zou zijn; de perfecte kans voor publiek om hun Spaanse skills bij te schaven. Al helemaal omdat het een taal is die gesproken wordt in een deel van de Verenigde Staten. 13% van de bevolking van de VS spreekt Spaans en in Puerto Rico, officieel onderdeel van de VS, is Spaans de officiële voertaal.

In een tijd van fascisme in de Verenigde Staten, met als denkbeeldig gevaar de ‘illegale immigrant’ die afgebeeld wordt als Latino, was de vraag of Bad Bunny een groot statement ging maken. Al helemaal nadat hij bij de Grammy’s ‘ICE OUT’ had gezegd. Maar dat leek eerst teleur te stellen.

Veel nieuwsoutlets hadden het erover dat de show een “viering van de Latijns-Amerikaanse cultuur” was en dat er ‘geen expliciete politieke statements’ werden gemaakt. Maar wanneer je kijkt naar de symboliek van de show zie je dat ‘Benito Bowl’ het grootste politieke statement is dat Bad Bunny had kunnen maken. In lijn met de Half-time Show van Kendrick Lamar van vorig jaar.

Bad Bunny's optreden in het spaans

Dat statement begint al bij de taal van de show. In een tijd waarin de Spaanse taal gelijk is komen te staan met het woord ‘illegaal’ en daarmee een groot deel is geworden van de dehumanisatie-campagne van Donald Trump, is het feit dat de show volledig in het Spaans was al een statement op zich.

Al helemaal nadat het Witte Huis de Spaanse versie van de eigen website offline heeft gehaald en ook de Spaanstalige socialmedia-kanalen heeft verwijderd nadat Donald Trump weer president werd. Het is dan ook niet verrassend dat het feit dat Benito zijn show in het Spaans opvoerde direct zorgde voor veel weerstand van Donald Trump en het Witte Huis.

Dit ging zelfs zo ver dat Turning Point USA, de organisatie opgericht door Charlie Kirk, een eigen Halftime Show op liet voeren met als Headliner de ‘echte Amerikaanse’ Kid Rock.

En dat is ook precies waar het tweede, meer obvious, politieke statement naar voren komt.

'Samen zijn we amerika'

De Trump-administratie doet er namelijk alles aan om de Verenigde Staten synoniem te maken met ‘Amerika’. Samen met Canada, dan. Want dat is een ‘westerse’ natie die Trump graag onder de noemer ‘Amerika’ houdt.

Maar de rest van het continent wordt weggezet als derdewereldlanden waar alleen maar drugsbaronnen en criminelen wonen die het prachtige ‘Amerika’ over willen nemen om zo de ‘Amerikaanse cultuur en waarden’ kapot te maken.

Bad Bunny is een van de luidste stemmen geweest die het Witte Huis en de Amerikaanse bevolking er constant aan herinnert dat landen als Venezuela, Colombia en Mexico allemaal onderdeel uitmaken van Amerika. Maar ook dat Puerto Rico, Guam en andere eilanden in Zuid-Amerika onderdeel uitmaken van de Verenigde Staten – ook al wil Donald Trump het doen lijken alsof dat niet zo is.

Het einde van ‘Benito Bowl’ was dan ook een duidelijk statement richting het Witte Huis en de bevolking van de VS: alle landen genoemd en gerepresenteerd in de show zíjn Amerika. Ook al willen veel mensen doen alsof het gaat om een compleet andere wereld die daarom mag worden aangevallen, gekoloniseerd, of waarvan de bevolking behandeld mag worden als ’tuig’.

Met zijn boodschap van ‘unity‘ – “Together we are America” – herinnert Bad Bunny de miljoenen toeschouwers eraan dat de mensen die nu als ‘illegaal’ worden neergezet, die van de straten geplukt worden om in concentratiekampen gestopt te worden, onderdeel uitmaken van Amerika.

En dat ‘Amerika’ en de ‘Amerikaanse cultuur’ veel groter is dan alleen de Verenigde Staten.

Meer statements in bad bunny's optreden

Naast deze duidelijke politieke boodschappen, waren er ook meer subtiele, symbolische aspecten van de show die een duidelijk statement maken.

En veel van die symbolen hebben te maken met Latino-cultuur én met Puerto Rico; een niet-geïncorporeerd gebied van de Verenigde Staten. De armste “staat”. Een gebied dat door kolonisatie gevormd is.

Het is dan ook een teken van verzet dat Benito ervoor koos om de oude vlag van Puerto Rico te wapperen; die met een lichtblauwe driehoek – symbool voor de onafhankelijkheid.

De vlag werd in 1952 veranderd naar een donkerblauwe variant omdat dit beter paste bij de vlag van de Verenigde Staten. In zijn lied ‘La Mudanza’ zingt Bad Bunny: “Hier hebben ze mensen vermoord omdat ze de vlag toonden.

Daarom neem ik hem nu overal mee naartoe waar ik wil”.

Puerto rico in bad bunny's optreden

Het begin van de show is direct een duidelijk statement. Niet alleen een typisch Puerto Ricaanse setting, maar ook een symbool van de uitbuiting in de Amerika’s.

De suikerplantages speelden een grote rol in de tijd van de slavernij. En boeren op deze plantages werden ook daarna nog uitgebuit door de Verenigde Staten en onder andere suikerfabrikant Domino. De geschiedenis van Puerto Rico is diep, maar de suikerplantages hebben een duidelijke betekenis. Het is een symbool voor koloniale uitbuiting.

Diezelfde symboliek komt naar voren in het deel waarin dansers dansen op de elektriciteitspalen die symbool staan voor de infrastructuur van Puerto Rico die compleet verwoest is door Orkaan Maria en het slechte beleid van Trump. Niet alleen is het land nooit goed herstelt van de orkaan, maar wordt Puerto Rico op het gebied van elektriciteit nog steeds uitgebuit door de VS.

De Show en de nummers die voorbij komen laten zien hoe de realiteit van Puerto Rica beïnvloedt werd – en nog steeds wordt – door de Verenigde Staten.

Bad Bunny laat ons duidelijk weten: ‘We zijn nog steeds hier’ maar niet dankzij de Verenigde Staten.

Lady gaga tijdens bad bunny's optreden

Een opvallende aanwezigheid was Lady Gaga die een salsa-versie van het nummer ‘Die With a Smile‘ opvoerde in de traditionele kleuren van Puerto Rico. Het nummer schreef ze met Bruno Mars die ook deels Puerto Ricaans is.

Maar Lady Gaga zelf heeft niets met Puerto Rico te maken. Veel kijkers vroegen zich dan ook af wat deze witte vrouw daar deed; middenin een show die juist de Latino-cultuur en niet-witte mensen vierde.

Maar het sleutelmoment in het optreden van Gaga kwam vlak voordat zij in beeld verscheen. Benito zingt: “vertel me, is dit wat je wilde?” waarna het beeld overgaat in de bruiloft-scène en Lady Gaga tevoorschijn komt. Het lijkt een verwijzing te zijn naar het deel van de VS dat tegen Bad Bunny’s optreden was puur en alleen omdat hij Puerto Ricaans is en in het Spaans wilde optreden.

Hij lijkt hier te zeggen: “kijk, hier heb je je witte Engelstalige optreden”, wetende dat Lady Gaga alsnog niet de witte persoon is die deze conservatieve kijkers willen zien. Want Lady Gaga heeft niet alleen enorm veel Latino-fans, ze is ook nog eens een luide stem die zich uitspreekt voor de LHBTQIA-gemeenschap – en dan voornamelijk de trans gemeenschap.

Lady Gaga was een manier om te kunnen laten zien dat huidskleur niet het probleem is, maar dat het gaat om een diepe haat voor alles wat ‘anders’ is. Alles wat niet cultureel wit is. Terwijl ze ondertussen ook bijdraagt aan het vieren van Latino-cultuur. Zoals een Latina social media gebruiker schrijft: “we love her”.

Andere kijkers zijn alsnog kritisch omdat Lady Gaga zich nooit uit heeft gesproken tegen Israël.

Bad bunny's optreden viert puerto Rico

Het grootste deel van de nummers van de setlist van het album Debí Tirar Más Fotos (Ik had meer foto’s moeten maken); een album dat gericht is op de Puerto Ricaanse struggle, identiteit en de geschiedenis.

Het hele album staat in het teken van de onafhankelijkheid van Puerto Rico en hoe het nooit zijn eigenheid zal verliezen. Hoe de Verenigde Staten landen in Amerika wil ‘verwesterlijken’ en zo de eigen identiteit en culturen van andere landen compleet wegveegt.

Daarom is het feit dat de Puerto Ricaanse cultuur zo sterk vertegenwoordigd is op het podium, een gebaar van verzet. Het stadion in de VS is compleet getransformeerd tot een kleine versie van het eiland. We zien de Latino-gemeenschap zoals veel mensen die herkennen: los viejos die samen domino spelen, straatverkopers, boxers, een echte bruiloft, en vrouwen die perreando.

Maar ook de bekende ‘casita‘; het huis dat op de set van Bad Bunny’s optredens terug te zien is en gebouwd is als een echt Puerto Ricaans huis.

We zien ‘pavas‘; de bekende strohoeden die gedragen wordt door Puerto Ricaanse boeren, ‘El Sapo Concho’; een bedreigde paddensoort die op Puerto Rico voorkomt, en traditionele Puerto Ricaanse instrumenten.

De show is een ode aan de diversiteit van Puerto Rico en de cultuur.

Vieren van latino-cultuur is verzet

En het vieren van de Latino-cultuur op zich is een politiek statement. Los van alle andere opvallende en minder opvallende symbolen die in de Show voorkwamen.

Het vieren van een cultuur die door de overheid van dat gebied steeds neergezet wordt als ‘minder dan’ en ‘crimineel’ is een handeling van verzet. Maar ook steun voor een hele groep mensen die steeds te horen krijgt hoe ‘slecht’ ze zijn. Het is een boodschap die recht ingaat tegen wat de overheid wil dat je gelooft.

Door een cultuur te vieren die het Witte Huis het liefst zou uitwissen, zeg je als bevolking niet achter de fascistische praktijken van Donald Trump te staan. Maar ook dat je de boodschap die door datzelfde Witte Huis verkondigd wordt, niet gelooft. En daarmee afwijst.

Het belangrijkste statement dat Benito Antonio Martínez Ocasio mee kon geven aan het publiek is de nodige reminder dat Amerika meer is dan alleen de witte, Engelssprekende status quo die de fascistische overheid probeert te pushen als de ‘echte Amerikaan’. Dat de haat die Donald Trump en zijn administratie proberen te zaaien, gebaseerd is op niets.

En dat het enige dat krachtiger is dan haat, toch echt liefde is.

DIT IS FRIEQUE

FRIEQUE is een nieuw platform, magazine en community voor iedereen die trots is anders te zijn. We geven niet om clout: wij doen wat we doen omdat het juist is en omdat we de wereld een stukje beter willen maken.