Image by: Magnific
Groot landelijk onderzoek naar femicide: wordt vermomd als zelfmoord
Er wordt een groot landelijk onderzoek naar femicide gestart; onderzoekers verwachten dat een groot deel van de zaken die door de politie als suïcide gelabeld zijn, eigenlijk gaan om femicide.
Trigger warning: suïcide en moord
Vrouwen die zelfmoord plegen zouden in een groot deel van de gevallen eigenlijk vermoord zijn door hun partner of ex-partner. Dat is de insteek van een nieuw landelijk onderzoek naar femicide. Wanneer de politie een zelfmoordmelding krijgt, wordt er verder vrij weinig onderzoek gedaan en worden dossiers meestal meteen gesloten. Daardoor blijven familie en vrienden vaak met veel vragen en ontevredenheid zitten.
En deze nabestaanden namen steeds vaker contact op met Marieke Liem, hoogleraar veiligheid en interventies aan de universiteit Leiden. Zij vertelt de NOS: “Ik werd steeds vaker benaderd door nabestaanden die zeiden dat er niets werd onderzocht, terwijl alles wees op femicide“. Daarom start zij nu een onderzoek naar zelfmoordzaken in Nederland.
Onderzoek naar femicide: geen zelfmoord
Naar aanleiding van de vragen die de onderzoekster kreeg, besloot ze in samenwerking met Forensisch Artsen Regio Rijnmond (FARR) 500 schouwrapporten te bekijken van vrouwen die zelfmoord hadden gepleegd in de regio Rotterdam. Uit dat onderzoek bleek dat er bij 1 op de 4 vrouwen ook sprake was van huiselijk geweld. En bij 30 procent van die vrouwen was er sprake van huiselijk geweld in de week voordat zij zelfmoord zouden hebben gepleegd.
Maar het meest opvallende aan de dossiers was dat er vooral vrij weinig informatie beschikbaar was. Marieke Liem vertelt: “in ongeveer één op de vijf dossiers [konden we] geen conclusie trekken. Er was simpelweg niet genoeg informatie. Geen foto’s, geen gedetailleerd verslag, geen informatie van de politie, niet van de tactische- en niet van de technische recherche.” En dat betekent dat de politie bij verdachte overlijdens van vrouwen niet genoeg onderzoek doet om femicide uit te sluiten.
Terwijl Nederland dat volgens het Verdrag van Instanbul wel zou moeten doen: “Vallen van hoogtes, trappen en suïcides. Dat moet grondig worden onderzocht. Dat gebeurt nu niet.”.
Onderzoekers doen onderzoek naar femicide
Onderzoekers verwachten dan ook dat het aantal gevallen van femicide veel hoger ligt dan nu wordt gedacht. En dat is waar het nieuwe onderzoek naar femicide zich op gaat richten. Forensisch arts Karen van den Hondel vertelt: “We moeten nog beginnen met een landelijk onderzoek, maar ik denk dat we op dezelfde getallen zullen uitkomen als in Rotterdam”.
Alle niet-natuurlijk overlijdens worden in Nederland bijgehouden in een systeem en door die data te bekijken en dat te combineren met informatie uit het systeem van de politie, kunnen analyses gedaan worden met betrekking tot de thuissituatie van deze vrouwen en dus of er mogelijk sprake is van femicide. Of dat huiselijk geweld en dwingende controle kan leiden tot een hoog aantal suïcides onder vrouwen: “Stel dat we erachter komen dat 40 procent van de vrouwen die suïcide hebben gepleegd te maken hadden met dwingende controle en huiselijk geweld, dan is dat echt een heel groot maatschappelijk probleem. Daar moet de politiek dan mee aan de slag.”
Zo kan het bijvoorbeeld zo zijn dat de partner de vrouw niet vermoord heeft, maar haar wel gedwongen heeft tot het plegen van suïcide. Of dat het geweld zo erg uit de hand liep dat de vrouw geen andere uitweg zag.
zelfmoord en onderzoek naar femicide
Trigger warning: heftige beschrijving van zelfmoord en moord
De 30-jarige Laura werd in januari 2024 dood gevonden in haar huis. Ze was met een hondenketting opgehangen aan een verwarmingsbuis. Haar ex-partner had de politie gebeld en zei dat het om zelfmoord ging. Maar haar nabestaanden wisten zeker dat zij vermoord was. Paul V., de ex-partner, werd op 24 juni van dit jaar veroordeeld tot een celstraf van 21 jaar voor het wurgen van zijn ex. Hij had op internet opgezocht hoe hij kon zorgen dat de moord op Laura op een zelfdoding zou lijken. De enige reden dat de zaak van Laura uiteindelijk toch tot een veroordeling leidde, kwam omdat een agent het gevoel had dat er iets niet goed zat. Anders was de zaak als zelfmoord afgedaan en was de moord op Laura onopgemerkt gebleven. De verwachting van de onderzoekers is dat er veel meer vrouwen zoals Laura zijn.
In andere landen worden dit soort zaken al uitgebreider onderzocht en op een andere manier veroordeeld. In Schotland werd de ex-partner van Kimberly Milne veroordeeld tot 8 jaar gevangenisstraf. Zij sprong na jaren van mishandeling van een viaduct. Deze vorm van partnermoord wordt domestic abuse related suicide genoemd. In Canada bestaat een hele lijst van factoren waar je als politie naar moet kijken voor je het zelfmoord mag noemen.
Onderzoek naar femicide: de politie
In Nederland lopen wij wat dat betreft achter; niet alleen hebben we geen naam voor “zelfmoord” die indirect gepleegd wordt door een partner, de uitgebreidheid van het onderzoek naar deze vorm van femicide loopt dus waarschijnlijk ook achter. De politie geeft zelf aan dat zij ook in het geval van zelfmoord forensisch onderzoek doen om moord uit te sluiten, maar geeft toe dat er in sommige gevallen zaken over het hoofd gezien kunnen worden.
De financiering van het onderzoek is rond. Wanneer de onderzoekers hun bevindingen kunnen delen is nog niet bekend.
Bronnen: NOS, RTL Nieuws
DIT IS FRIEQUE
FRIEQUE is een nieuw platform, magazine en community voor iedereen die trots is anders te zijn. We geven niet om clout: wij doen wat we doen omdat het juist is en omdat we de wereld een stukje beter willen maken.
**MIS HET NIET**MIS HET NIET**
**MIS HET NIET**MIS HET NIET**
- 00Days
- 00Hours
- 00Minutes
- 00Seconds